Ik kies schone lucht!


Wat beloven de partijen in jouw stad te ondernemen voor schone lucht?

Totaalscore partijen

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Aalst

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Aalst doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Aalst

Ik kies schone lucht!

Antwerpen

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Antwerpen doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Antwerpen

Ik kies schone lucht!

Brugge

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Brugge doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Brugge

Ik kies schone lucht!

Gent

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Gent doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Gent

Ik kies schone lucht!

Hasselt

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Hasselt doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Hasselt

Ik kies schone lucht!

Kortrijk

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Kortrijk doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Kortrijk

Ik kies schone lucht!

Leuven

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Leuven doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Leuven

Ik kies schone lucht!

Mechelen

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Mechelen doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Mechelen

Ik kies schone lucht!

Oostende

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in Oostende doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in Oostende

Ik kies schone lucht!

St-Niklaas

Hoeveel maatregelen voor schone lucht willen de partijen in St-Niklaas doorvoeren?

Ik kies schone lucht!

Deel deze resultaten:

Antwoorden per maatregel in St-Niklaas

Ik kies schone lucht!

Luchtkwaliteit staat hoog op de agenda.


Wekelijks worden we om de oren geslagen met nieuws over luchtverontreiniging en de impact hiervan op onze gezondheid.

Met de gemeenteraadsverkiezingen voor de deur is het nu aan de politieke partijen en de vele kandidaten om kleur te bekennen over hoe zij willen werken aan schonere lucht.

#kiesschonelucht heeft daarom aan de lijsttrekkers van de tien grootste Vlaamse steden gevraagd om stelling in te nemen over 10 lokale beleidsmaatregelen die het verschil kunnen maken voor onze luchtkwaliteit.


Wat vragen wij de lokale overheden?


We vragen de lokale overheden om vanaf 2019, tijdens de komende legislatuur, volgende 10 maatregelen door te voeren. Alleen zo zorgen we ervoor dat de luchtkwaliteit niet langer weegt op de gezondheid van burgers.

10 maatregelen voor schone lucht


  1. Voer in alle centrumsteden een lage-emissiezone in.
    Maak er vanaf 2030 een ultra lage-emissiezone van, waarbinnen enkel emissievrije transportmodi toegelaten zijn.
  2. Houd doorgaand autoverkeer uit stedelijke kernen.
    Voer circulatieplannen in die enkel bestemmingsverkeer mogelijk maken. Vang bezoekend verkeer op aan de rand van de stad via park & rides en voorzie vlotte verbindingen met openbaar vervoer en deelfietsen.
  3. Formuleer heldere doelstellingen voor emissievrij transport:
    1. Emissievrij eigen wagenpark:
      koop als stadsbestuur zelf geen nieuwe dienstwagens en lichte bedrijfsvoertuigen met een fossiele verbrandingsmotor meer aan.
    2. Emissievrije taxi’s:
      reik geen nieuwe vergunningen meer uit aan taxi’s met een fossiele verbrandingsmotor.
    3. Emissievrij openbaar vervoer:
      ga in overleg met De Lijn/MIVB om ervoor te zorgen dat alle openbaar vervoer in de stad emissievrij is vanaf 2025.
    4. Emissievrije stedelijke distributie:
      laat vanuit een distributiecentrum (hub) aan de stadsrand gebundelde leveringen uitvoeren door kleinere en milieuvriendelijke emissievrije voertuigen. Zorg ervoor dat alle vrachtvervoer in de stad emissievrij verloopt vanaf 2025.
  4. Voorzie voldoende slimme laadinfrastructuur en snellaadpalen voor emissievrij personen- en goederentransport.
    Geef inwoners die investeren in een emissievrij voertuig toegang tot de nodige laadinfrastructuur. Zorg dat tegen 2022 ten minste 10% van de capaciteit aan parkeerplaatsen voorzien is van laadinfrastructuur voor emissievrij transport. Waak erover dat deze laadpalen betrouwbaar, toegankelijk en operationeel zijn.
  5. Pas het STOP-principe toe bij alle infrastructuurwerken.
    Dit betekent dat Stappers en Trappers voorrang krijgen. Daarna komt het Openbaar vervoer, en pas dan komt Privaat vervoer met de wagen. Investeer bijvoorbeeld in een voetgangerszone, een fietsnetwerk en verkeersluwe woonerven. Beheers via een kernversterkende ruimtelijke ordening de vervoersvraag.
  6. Werk een actieplan uit om gedeelde emissievrije mobiliteit te laten toenemen.
    Dit omvat concrete maatregelen en meetbare doelstellingen op vlak van parkeerbeleid, laadinfrastructuur, communicatie en horizontale beleidsintegratie op lokaal niveau. Deel het gemeentelijk wagenpark met omwonenden en voorzie voldoende (elektrische) deelfietsen en emissievrije deelscooters.
  7. Zorg ervoor dat inwoners vlot gebruik kunnen maken van intermodale verplaatsingen als alternatief voor privaat wagengebruik. Dit kan door verschillende transportmodi (deelfietsen, emissievrije deelwagens, openbaar vervoer, enz.) op elkaar af te stemmen en samen te laten komen in zogenaamde mobipunten.
  8. Stuur de ontwikkeling van Mobiliteit als een dienst (MaaS) aan.
    Met behulp van een (publiek) digitaal MaaS-platform kunnen inwoners een intermodale reis plannen en betalen vanuit één enkele app.
  9. Verminder de blootstelling van burgers aan ongezonde lucht.
    Bescherm de omgeving van scholen, kinderdagverblijven, sportaccommodaties, rust- en verzorgingstehuizen en openbare recreatiegebieden door extra maatregelen te voorzien (autovrije straten, geen stationair draaiende motoren, snelheidsverlaging, vergroenen van de speelplaats, enz.). Streef naar het behalen van de WHO-drempel op het vlak van lokale luchtkwaliteit.
  10. Investeer in extra metingen, preventie en bewustmaking over de luchtkwaliteit.
    Geef alle burgers in de stadscentra toegang tot real-time informatie en installeer signalisatieschermen en waarschuwingssystemen (bijvoorbeeld via applicaties, sms-waarschuwingen, enz.). 

Elk jaar sterven in België zo’n 10.000 mensen vroegtijdig door luchtvervuiling. 10.000 mensen.

Dat is zowat de helft van de inwoners van een gemiddelde Belgische gemeente.[1]

De feiten zijn onweerlegbaar. De grote boosdoeners vandaag zijn fijn stof (zowel PM10 als het nog fijnere en schadelijkere PM2.5) en stikstofoxiden (NOx).[2] 20% van alle Vlamingen woont in een omgeving met hoge PM10 waarden. En nog verontrustender: maar liefst 95% van de Vlamingen woont in een gebied met te hoge PM2.5 waarden, en dat op jaarbasis.[3]

De impact is voelbaar. Concentraties van PM2.5 zijn in Vlaanderen jaarlijks verantwoordelijk voor 4.100 gevallen van vroegtijdige sterfte. NO2 veroorzaakt in Vlaanderen jaarlijks 1.800 à 3.600 vroegtijdige sterfgevallen.[4]

Luchtvervuiling kost onze gezondheidszorg jaarlijks maar liefst 8 miljard euro, of 725 euro per Belg[5]. Dat stemt overeen met 80% van het Vlaams budget voor onderwijs.

Burgers laten zich horen. Deze cijfers zijn alarmerend. En terecht. Het gaat niet langer om een louter wetenschappelijk vraagstuk. Schone lucht gaat ons allemaal aan. Burgers komen zelf met allerlei ideeën om luchtvervuiling aan te pakken, zoals het autovrij maken van schoolstraten. Burgerbewegingen[6], zien het licht. Maar liefst 50.000 Vlamingen stelden zich kandidaat voor een grootschalig burgeronderzoek. 20.000 van hen voeren op dit ogenblik effectief metingen uit: een ongeziene primeur.[7]

En toch. Er worden niet genoeg maatregelen genomen om de situatie te verbeteren. Ondanks de cijfers en de bezorgdheid van zo veel burgers ontbreekt een gevoel van ambitie en doeltreffend beleid om dit probleem aan te pakken. Vlaanderen schiet tekort wat betreft de doelstellingen van de Wereldgezondheidsorganisatie[8], ook al probeert Vlaanderen deze waarden na te streven[9].


Beken kleur, ga voor schone lucht


Het juiste beleid maakt het verschil. De feiten zijn er, de bezorgdheid ook. Tijd om er iets aan te doen. Werken aan schonere lucht begint lokaal. Transport is verantwoordelijk voor een aanzienlijk deel van de luchtvervuiling[8] en is een beleidsdomein waarop lokale beleidsmakers bij uitstek een directe impact hebben. Daarom focust dit manifest op mobiliteit en transport als hét actieterrein waar lokaal het verschil kan gemaakt worden.

Hoog tijd om in actie te schieten. Politici moeten nu doeltreffende maatregelen nemen. Alle beleidsmakers (lokaal, regionaal en federaal) hebben de verantwoordelijkheid om duurzame oplossingen te bedenken en in te voeren. In de komende legislatuur hebben ze de unieke verantwoordelijkheid en opportuniteit om naar schonere lucht toe te werken.

Beken kleur. Het gaat niet om een keuze maar om een verantwoordelijkheid. De burgers verwachten niets minder.

Daarom vragen we de lokale overheden om vanaf 2019, tijdens de komende legislatuur, deze 10 maatregelen door te voeren. Alleen zo zorgen we ervoor dat de luchtkwaliteit niet langer weegt op de gezondheid van burgers.



[1] http://ec.europa.eu/environment/eir/pdf/report_be_en.pdf
[2] http://www.klimaat.be/files/3715/3112/0420/10_Air_pollution_CV.pdf
[3] https://www.vmm.be/publicaties/jaarrapport-lucht-emissies-2000-2016-en-luchtkwaliteit-in-2017-in-vlaanderen
[4] Telkens in 2014:  https://www.vmm.be/publicaties/jaarrapport-lucht-emissies-2000-2016-en-luchtkwaliteit-in-2017-in-vlaanderen
[5] http://ec.europa.eu/environment/eir/pdf/report_be_en.pdf (Volgens de OESO zelfs 22.1 miljard USD in 2015 of 4.4% van het BBP:
https://www.oecd-ilibrary.org/docserver/d1b2b844-en.pdf?expires=1533631619&id=id&accname=guest&checksum=877BCAC2380C54D12792DD42D133648D)
[6] Bijvoorbeeld: http://www.schoneluchtbxl.be/ en http://xn--filter-caf-filtr-kqbg.be/,b http://www.stratengeneraal.be/, http://www.bruxselair.org/, http://www.ademloos.be/
[7] Curieuze Neuzen Vlaanderen: 20.000 Vlamingen engageerden zich om over heel Vlaanderen de luchtkwaliteit te meten. De resultaten van het onderzoek worden eind september 2018 voorgesteld. https://curieuzeneuzen.be/; AIRbezen: liep ten einde in 2017 en toonde duidelijk verhoogde fijnstofwaarden aan (mediaan 65µA in stedelijke gebieden tegenover mediaan 55µA in niet-stedelijke gebieden) http://www.airbezen.be/.
[8] https://www.vmm.be/lucht/luchtkwaliteit/evaluatie-vlaamse-luchtkwaliteit#section-1
[9] https://www.lne.be/sites/default/files/atoms/files/20180720_luchtbeleidsplan.pdf
[10] NOx – Transport 46,4% en Gebouwen 7%, PM2.5 Transport 14,6% en Gebouwen 59,4% – cijfers NEC 2017


Hoe kwamen we tot deze resultaten?

Wij hebben de partijen gevraagd naar hun mening over 10 beleidsmaatregelen om schone lucht te bevorderen. Zij konden per maatregel aangeven of zij akkoord of niet akkoord gaan om deze door te voeren vanaf 2019. Lokale lijsttrekkers, lokale partijvoorzitters, partijsecretariaten en mobiliteitsexperten van 7 Vlaamse politieke partijen (CD&V, N-VA, sp.a, Groen, PVDA, Open Vld, Vlaams Belang) en 4 lokale partijen (Lijst A (Aalst), Duw.Gent, Team Burgemeester (Kortrijk), Liever Leuven) uit 10 grootste Vlaamse steden hebben elektronisch of telefonisch geantwoord. Een score van 10 werd toegekend per maatregel waarmee een partij akkoord gaat, de score nul werd gegeven indien men niet akkoord gaat. De maximumscore dat een partij in een stad kan behalen, is 100. Daarnaast kregen zij de mogelijkheid om vrij een statement te geven ‘Wenst u nog een algemene bemerking of standpunt te geven over de lokale ambities van uw partij voor de verbetering van de luchtkwaliteit?’ Deze reacties worden ook weergegeven in de tabel ‘Gedetailleerde resultaten’.

Er werden nadien geen wijzigingen aangebracht aan de antwoorden op basis van de inhoud van lokale partijprogramma’s of op basis van de verkregen reacties. Het zijn dus de partijen zelf die aangeven of zij al dan niet akkoord gaan met een maatregel. Zo dwingen we de politici kleur te bekennen en echt te zeggen of ze voor een maatregel willen gaan of niet.

Transport is verantwoordelijk voor een aanzienlijk deel van de luchtvervuiling en is een beleidsdomein waarop lokale beleidsmakers bij uitstek een directe impact hebben. Daarom focust dit manifest op mobiliteit en transport als hét actieterrein waar lokaal het verschil kan gemaakt worden. We hebben hier de focus gelegd op de 10 grootste Vlaamse steden (in bevolkingsaantallen).

Ik kies schone lucht

is een initiatief van:

logo_bbl
logo_call
logo_ndm
logo_ringland

logo_evbox
logo_eneco
logo_fietsersbond
logo_greenpeace
logo_zes

logo_tragewegen
logo_tesla
logo_voetgangersbeweging
logo_kotk

© All Rights Reserved - Privacy

Illustration: Martin Dieryck ©2018